Concurrentieanalyse maken: stappenplan voor mkb-bedrijven

Weet je eigenlijk goed wat je concurrenten doen en waarom klanten voor hen kiezen? Een concurrentieanalyse maken geeft je dat inzicht en helpt je scherper positioneren in de markt. Voor mkb-bedrijven hoeft dit geen ingewikkeld traject te zijn: met een gestructureerde aanpak breng je binnen een paar dagen je belangrijkste concurrenten in kaart en haal je er concrete inzichten uit. In dit artikel lees je hoe je stap voor stap een concurrentieanalyse opzet. Ben je momenteel bezig met het uitstippelen van je bredere bedrijfsstrategie, bekijk dan ook ons artikel over bedrijfsprocessen automatiseren.

Wat is een concurrentieanalyse en waarom is die nuttig?

Een concurrentieanalyse is een gestructureerd overzicht van de sterke en zwakke punten van bedrijven die dezelfde doelgroep bedienen als jij. Het doel is niet om concurrenten te kopiëren, maar om te ontdekken waar kansen liggen: een niche die onvoldoende wordt bediend, een prijssegment waar weinig aanbod is, of een klantervaring die beter kan. Een goede concurrentieanalyse voorkomt dat je beslissingen neemt op basis van aannames in plaats van feiten.

Stap 1: bepaal wie je concurrenten daadwerkelijk zijn

Begin met een onderscheid tussen directe en indirecte concurrenten. Directe concurrenten bieden hetzelfde product of dezelfde dienst aan dezelfde doelgroep. Indirecte concurrenten lossen hetzelfde probleem op, maar op een andere manier. Stel een lijst samen van vijf tot tien bedrijven en beperk je in eerste instantie tot de partijen die het meest relevant zijn voor jouw markt en regio.

Stap 2: verzamel informatie op vaste onderdelen

Analyseer voor elke concurrent dezelfde onderdelen, zodat je de resultaten goed kunt vergelijken. Denk aan hun aanbod en prijsstelling, de doelgroep die ze aanspreken, hun online aanwezigheid en positionering, klantbeoordelingen, en de manier waarop ze communiceren via hun website en social media. Gebruik openbare bronnen zoals websites, review-platforms en social media, en houd bij welke informatie op welke datum is verzameld, omdat dit soort gegevens snel verandert.

Stap 3: breng sterktes en zwaktes gestructureerd in kaart

Stap 4: vertaal de analyse naar concrete inzichten

Een concurrentieanalyse heeft pas waarde als je er iets mee doet. Kijk naar patronen: zien meerdere concurrenten iets over het hoofd, of doen ze juist allemaal hetzelfde en is er ruimte om je te onderscheiden? Vertaal je bevindingen naar concrete acties, zoals een aanpassing in je prijsstelling, een scherpere positionering in je marketinguitingen, of een verbetering in je klantenservice op basis van klachten die je bij concurrenten tegenkomt.

Hoe vaak herhaal je een concurrentieanalyse?

Een concurrentieanalyse is geen eenmalige exercitie. Markten veranderen, nieuwe spelers komen op en bestaande concurrenten passen hun strategie aan. Voor de meeste mkb-bedrijven is het voldoende om een uitgebreide analyse eens per jaar te herhalen, met tussentijdse korte checks wanneer je een grote strategische beslissing overweegt, zoals een prijswijziging of de lancering van een nieuw product. Overweeg je zo’n strategische stap in de vorm van een overname, lees dan ook ons stappenplan voor het overnemen van een bedrijf.

Veelgestelde vragen over concurrentieanalyse